ALAMIN: Pre-medication at iba pang agam-agam kaugnay sa COVID-19 vaccine, tinalakay

Aleta Nieva Nishimori, ABS-CBN News

Posted at Feb 10 2021 01:23 PM | Updated as of Feb 11 2021 02:54 AM

Dumadaan sa screening process ang mga health worker at frontliner sa isinagawang COVID-19 vaccination simulation sa Dr. Jose N. Rodriguez Memorial Hospital sa Caloocan City, Pebrero 9, 2021. Kasama sa proseso ang counseling sa mga taong hindi pa handa sa pagpapaturok ng bakuna kontra COVID-19. Jonathan Cellona, ABS-CBN News

MAYNILA - Naghahanda na ang bansa sa pagdating at pag-rollout ng bakuna kontra COVID-19 sa kalagitnaan ng buwan. Pero marami pa ring Pilipino ang may alinlangan hinggil sa bakuna at posibleng maging epekto nito sa kanila.

Sa panayam ng TeleRadyo, Miyerkoles ng umaga, kay Dr. Rommel Crisenio Lobo, vice chair ng National Adverse Events Following Immunization Committee, sinagot niya ang ilang katanungan hinggil sa pagbabakuna kontra COVID-19.

ANO ANG DAPAT ASAHAN MATAPOS MAGPABAKUNA?
 
Ayon kay Lobo, may mga taong walang nararamdamang reaksiyon matapos mabakunahan. Mayroon namang iba na nagkakaroon ng reaksiyon, pero ito ay normal lang, aniya.

“Meron pong iba, nakakaramdam ng pananakit o pamamaga sa injection site o pamumula. Normal reaction po yun. Ibig sabihin, yung bakuna, maganda ang uptake sa katawan natin, na-recognize ng ating immune system. Meron pong iba, nilalagnat o inaantok. Pero, kadalasan, maa-address po 'yun sa pagbigay ng paracetamol sa lagnat at pananakit. Tapos, after 2 or 3 days, mawawala po siyang mag-isa,” sabi ni Lobo.

Pwede ring lagyan ng ice compress ang injection site para mabawasan ang pananakit at pamamaga.

PUWEDE BANG UMINOM NG GAMOT BILANG PAGHAHANDA BAGO MABAKUNAHAN?

Ayon kay Lobo, hindi inirerekomenda ang pre-medication o ang pag-inom ng gamot, tulad ng anti-allergy, bago magpabakuna.

“Kadalasan po kasi, baka mangyari, ma-delay yung reaction. Inoobserbahan sila for 30 minutes, baka po walang makita; tapos pagdating sa bahay, meron. Kaya po, mas maganda, wala po silang ininom na gamot para po kita yung reaction, kung meron,” saad niya.

Magkakaroon rin naman ng screening sa mga taong babakunahan kung saan kukunin ang kanilang vital signs at magsasagawa rin ng counseling.

“Tatanungin kayo kung meron kayong reaction previously, mga gamot na iniinom para malaman din kung merong posibilidad na magkaroon ng cross reaction sa mga sinasabing gamot o sa bakuna,” sabi niya.

GAANO KATAGAL DAPAT OBSERBAHAN MATAPOS MABAKUNAHAN?

Matapos mabakunahan, hinikayat ni Lobo ang mga pasyente na huwag magmadaling umuwi.

“Kadalasan po, 30 minutes will be sufficient kasi po yung mga nagkakaroon ng allergic reaction, yung severe allergic reaction na sinasabi natin na anaphylaxis doon po sa isang Brighton Collaboration study, nakita po nila na almost 70 percent ng magkakaroon ng severe allergic reaction, nakikita po within 15 minutes. Tapos umaabot po ng 80 to 85 percent pagkabago po mag-30 minutes. Kaya mas safe po yung 30 minutes na observation period,” paliwanag niya.

PAANO MASASABI NA ANG ADVERSE EVENT AY SA BAKUNA O SA IBANG FACTOR GALING?

Sabi ni Lobo, kadalasang nagkakaroon sila ng investigation for causality.

“Tinitingnan natin po yung relasyon, yung paglabas ng sinasabing kino-complain nila at saka mga oras kung kailan lumabas yun, at saka kung expected po na reaction sa mga bakunang ibinibigay,” ani Lobo.

Kailangan maibestigahan muna umano ito bago mag-deklara na mayroong causality, na may kinalaman ang kanilang naranasang reaksiyon sa bakuna.

“Yun po ay pinagmimitingan din ng mga imbestigador para po magkaroon ng 100 porsiyento na may basehan sa siyensa, na doon nga galing sa bakuna yun o hindi,” dagdag niya.

Sakaling makaranas ng adverse reaction, tulad ng hirap sa paghinga, at naimbestigahan na ito ay galing sa bakuna, ang pasyente ay hindi na maaaring mabigyan ng ikalawang dose ng bakuna.

Mayroon ring protocol na susundin para sa mga pasyenteng magkakaroon ng severe allergic reaction.

“Meron pong mga gamot na ini-inject sa inyo para hindi na mag-progress (ang) reaction n'yo; at the same time, mahinto po siya,” sabi niya.
 
Ipinaalala niya na ang ibinibigay ng pamahalaan ng emergency use authorization sa mga bakuna ay hindi lisensiya para sa pagbenta sa mga vaccine. Ito ay pagtitiyak lang din na ang bakunang ibibigay sa mga Pilipino ay ligtas, epektibo at libre.

Watch more in iWantTFC

OBSERBAHAN MUNA MGA NABAKUNAHAN

Ginagawa aniya nila ang information campaign para iparating sa publiko na ligtas ang bakuna at maialis ang kanilang agam-agam kaugnay dito.

Kahit pa mahigpit na sinusunod ang pagsuot ng face mask, face shield, paghuhugas ng kamay at physical distancing, ang mga minimum health protocols na ito ay nagpapabagal lamang sa pagkalat ng COVID-19, pero hindi tuluyang nakapipigil sa virus.

“Pagka sinama ang bakuna doon, at maraming tao ang nabakunahan, doon lang po makakabangon ang ating ekonomiya at saka makakatulong po sa atin bawat isa,” sabi niya.

Para mapawi ang agam-agam ng marami tungkol sa pagpapabakuna, lalo na ang may mga iniindang sakit o may mga allergy, mas mainam na kumonsulta muna sa kanilang mga doktor o mga espesyalista tulad ng allergists.

 

Iniimbitahan ni Lobo ang publiko na tumutok sa kanilang Facebook Live kung saan tatalakayin ang allergies at COVID-19 vaccines ngayong Huwebes, Pebrero 11, alas-9 ng umaga.

“Mag-o-open to questions po 'yan at sasagutin namin mga katanungan nila,” sabi niya.

RELATED VIDEO:

Watch more in iWantTFC