PatrolPH

ALAMIN: Bagong patakaran ng SC sa body cams, search at arrest warrants

Mike Navallo, ABS-CBN News

Posted at Jul 12 2021 08:30 PM

Watch more on iWantTFC

MAYNILA — Sa drug operations man o mga raid laban sa mga aktibista, inirereklamo ng mga human rights groups ang umano ay kabi-kabilang pagpatay sa mga itinuturing na mga suspek.

Nanlaban ayon sa pulis pero giit ng ilang mga testigo at mga kaanak, may iregularidad sa operasyon.

Namumukod-tangi ang kaso ng pagkakapatay sa 17 taong gulang na si Kian Lloyd delos Santos na nauwi sa pagkaka-convict ng 3 pulis.

Ang pinagkaiba, may CCTV o video recording ng insidente.

Kaya nang mapatay si Delos Santos, isinusulong na ng mga rights groups ang pag-obliga sa mga pulis na gumamit ng mga body camera sa mga operasyon nito.

Nitong Biyernes, naglabas na ang Korte Suprema ng mga panuntunan na nag-oobliga sa mga awtoridad na gumamit ng mga body camera sa paghahain ng mga warrant.

Kailangang naka-on ang body camera at isa pang alternative recording device pagkarating pa lang sa lugar kung saan gagawin ang anumang pag-aresto sa bisa ng isang arrest warrant o di kaya’y paghahalughog sa bisa naman ng search warrant.

Kung kakayanin, gagamit din ng body camera sa mga pagkakataon ng warrantless arrest gaya ng huli sa akto na gumagawa ng krimen ang isang suspek.

Kapag hindi naka-on ang body camera at walang resonableng dahilan, maaaring hindi tanggapin ng korte ang mga ebidensiyang nakalap sa paghahalughog.

Pero sa kaso ng pag-aresto sa bisa ng arrest warrant, walang magiging isyu sa ebidensiyang makakalap kaugnay ng pag-aresto.

Sa parehong kaso, puwedeng ma-contempt of court ang mga pulis kung hindi gagamit ng body camera.

Magkaiba ang patakaran sa pag-aresto at paghalughog. Paliwanag ni dating Supreme Court spokesperson Ted Te, sa arrest warrant kasi, dumaan na sa piskal at korte at may nakita silang basehan para ipa-aresto ang isang tao at alam na ng taong huhulihin ang tungkol sa kaso. 

Pero sa search warrant, puwede kasing kumuha sa korte ng search warrant nang hindi alam ng taong subject nito kaya mas mahigpit ang panuntunan.

"In a search warrant, it is a unilateral process. The law enforcers are not required to let the person know that they are carrying out, planning to carry out a search, they are applying for a search warrant... In an arrest, a person is aware that a case has been filed against him or her, a preliminary investigation has been conducted and that the case might probably be filed with the court," ani Te.

Pero may ilang pagkakataon na excused ang hindi paggamit ng body camera, gaya kung nag-malfunction o nasira ito nang hindi alam ng mga pulis. 

Puwede ring walang body camera kung may mga kausap ang mga pulis na undercover o confidential informant o kapag nasa bahay o pribadong lugar ang mga pulis.

Gayunman, ikinatuwa ito ng mga human rights groups.

"Di natin sinasabi na ang body cameras ay ang sagot para sa hustisya, ang sagot para sa accountability. Pero at the very least, this will make the officers conduct themselves in a more responsible and a more right-respecting manner," ani Carlos Conde, Human Rights Watch senior Philippines researcher. 

Malaking hakbang ito para mapigilan ang mga pang-aabuso, ayon sa National Union of People’s Lawyers.

"With an audible sigh of relief, this is gladly a huge step towards abating violations of rights by providing necessary brakes and reasonable humps along the way, particularly against overreach or excesses by state agents," ani Edre Olalia, presidente ng grupo.

Sa ilalim ng parehong resolusyon, hindi na puwedeng ihain ang search warrant sa labas ng rehiyon ng korteng nag-issue nito. 

Halimbawa, kung sa Quezon City ang korte, sa loob lang ng Metro Manila o National Capital Judicial Region puwede ito ihain at hindi na sa ibang lugar. 

Isa sa mga sinisisi sa pagkakapatay ng 9 na aktibista noong "Bloody Sunday" ang paglabas ng search warrant sa Manila pero sa Calabarzon inihain.

Hindi na rin puwede ang maramihang paghingi ng search warrant base sa parehong ebidensya.

"It places the burden on law enforcement. You cannot just simply have wholesale application based on the same evidence and ask for a series of warrants based on the same set of evidence," ani Te.

Ipinag-utos na ni PNP chief Gen. Guillermo Eleazar ang pagbuo ng isang technical working group para pag-aralan ang mga patakaran sa paggamit ng body camera sa mga police operation.

Sa ngayon , umaabot na sa 2,696 ang body camera ng PNP na ipinakalat sa mga police stations sa NCRPO at Calabarzon.

Hiling naman ng grupong Karapatan, repasuhin ang mga kaso ng mga nakakulong na dahil sa kuwestiyonableng paggamit ng mga search warrants at palayain ang mga nabiktima rito.

Bisitahin ang Patrol.PH para sa iba pang mga balita.